Nedir?
Osteoporozda kemiklerin yoğunluğu ve dayanıklılığı azalır. Menopoz sonrası kadınlarda, ileri yaşta ve uzun süre kortizon kullananlarda daha sık görülür. Çökme kırıkları en sık sırt ve belin birleştiği bölgede (T12–L1) olur. Bazı kırıklar fark edilmeden geçer ve ancak röntgende görülür. Omurga çökmeleri her zaman kemik erimesine bağlı değildir; kanserin kemiğe yayılması gibi başka nedenler de araştırılmalıdır.
Belirtiler
- Ani başlayan, hareketle ve ayağa kalkınca artan sırt ya da bel ağrısı
- Boy kısalması
- Sırtta belirginleşen kamburluk
- Birden fazla kırıkta nefes darlığı ve çabuk doyma hissi
Hemen başvurmanız gereken durumlar
- Bacaklarda güç kaybı, uyuşma ya da yürüme güçlüğü
- İdrar ya da dışkı kontrolünde bozulma
- Kanser öyküsü olan birinde yeni başlayan sırt ağrısı
Bu durumlarda randevu beklemeyin; en yakın acil servise başvurun ya da 112'yi arayın.
Tanı
Röntgen kırığı gösterir. MR, kırığın yeni mi eski mi olduğunu ayırt etmede ve başka nedenleri araştırmada en değerli yöntemdir; tedavi kararı büyük ölçüde MR'a göre verilir. Kemik yapısını ayrıntılı görmek için BT, kemik erimesinin derecesini ölçmek için kemik yoğunluğu ölçümü (DEXA) yapılır.
Cerrahi tedavi
Vertebroplasti ve kifoplasti
Yeterli tedaviye rağmen ağrısı geçmeyen ve MR'da yeni kırık bulgusu olan hastalarda uygulanabilir. Floroskopi eşliğinde ciltten iğneyle omura girilir ve kırık omura kemik çimentosu verilir. Kifoplastide çimentodan önce bir balonla omurun içinde boşluk oluşturulur. İşlem genellikle kısa sürer ve hastaların çoğu aynı gün yürür. Her hastada fayda sağlamaz; doğru hasta seçimi sonucu belirler.
Cerrahi stabilizasyon
Ağır çökmelerde, omurgada belirgin dengesizlik varsa ya da kırık sinirlere veya omuriliğe baskı yapıyorsa vida ile sabitleme gerekebilir.
İşlem sonrası
Vertebroplasti ve kifoplastiden sonra hastaların çoğu birkaç saat içinde yürür. Bir çökme kırığı yenilerinin habercisi olabileceği için kemik erimesinin tedavisi ilgili uzmanlıklarla birlikte mutlaka planlanır.
Sık sorulan sorular
- Çimento kalıcı mı?
- Evet. Omura verilen kemik çimentosu kısa sürede sertleşir ve kalıcı olarak yerinde kalır.
- İşlemden sonra ne zaman ayağa kalkarım?
- Hastaların çoğu işlemden birkaç saat sonra yürür ve aynı gün ya da ertesi gün taburcu olur.
- Başka omurlarda da kırık olur mu?
- Kemik erimesi tedavi edilmezse yeni kırık riski yüksektir. Bu nedenle kırık tedavisinin yanında osteoporoz tedavisi de mutlaka planlanmalıdır.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; muayene ve tanının yerini tutmaz. Size uygun tedavi, muayene ve tetkikleriniz değerlendirildikten sonra belirlenir.