Nedir?
Yaş ilerledikçe disklerin yüksekliği azalır, omurlar arasındaki küçük eklemler (faset eklemler) büyür ve kanalın arka duvarındaki bağ (ligamentum flavum) kalınlaşır. Bu değişiklikler bir araya gelince sinirlerin geçtiği alan daralır. Lomber dar kanal genellikle 50 yaşından sonra görülür ve en sık L4–L5 seviyesinde ortaya çıkar. Daralma kanalın ortasında, yan cebinde (lateral reses) ya da sinir çıkış deliğinde (foramen) olabilir.
Belirtiler
- Yürürken ya da uzun süre ayakta kalınca bacaklarda ağrı, uyuşma ve ağırlık hissi
- Oturunca veya öne eğilince rahatlama; market arabasına yaslanınca daha rahat yürüyebilme
- Durmadan yürüyebilme mesafesinin giderek kısalması
- Bel ağrısı (her hastada olmayabilir)
Bacak damarlarındaki daralma da yürürken ağrı yapabilir. Damar kaynaklı ağrı genellikle ayakta durunca geçer; dar kanal ağrısı ise çoğu zaman oturmayı ya da öne eğilmeyi gerektirir. Bu ayrım muayene ve gerektiğinde damar incelemesiyle yapılır.
Hemen başvurmanız gereken durumlar
- İdrar ya da dışkı kontrolünde bozulma
- Bacaklarda hızla artan güçsüzlük
- Kasık ve genital bölgede uyuşma
Bu durumlarda randevu beklemeyin; en yakın acil servise başvurun ya da 112'yi arayın.
Tanı
MR, darlığın yerini ve derecesini gösterir. Ayakta ve öne-arkaya eğilerek çekilen röntgenler, omurgada kayma ya da hareketlilik olup olmadığını ortaya koyar; bu bilgi ameliyat yöntemini doğrudan etkiler.
Cerrahi tedavi
Ameliyat ne zaman gerekir?
Yürüme mesafesi ve yaşam kalitesi belirgin olarak kısıtlandığında, ameliyatsız tedaviye yanıt alınamadığında ya da güç kaybı geliştiğinde cerrahi değerlendirilir.
Cerrahi yöntemler
- Dekompresyon
- Sinirlere baskı yapan kemik ve kalınlaşmış bağ dokusu temizlenerek kanal genişletilir. Endoskopik ya da mikroskopik yapılabilir; uygun hastalarda tek taraftan girilerek iki tarafın birden açılması mümkündür.
- Dekompresyon ve stabilizasyon
- Darlığa bel kayması ya da belirgin hareketlilik eşlik ediyorsa, kanal açıldıktan sonra omurlar vida ve kafesle sabitlenir.
Ameliyat sonrası
Yalnızca dekompresyon yapılan hastalar genellikle aynı gün ya da ertesi gün yürür ve kısa sürede taburcu olur. Vidalı sabitleme yapılanlarda hastanede kalış birkaç gün sürer. Yürüme mesafesindeki iyileşme çoğu hastada erken dönemde fark edilir.
Sık sorulan sorular
- Dar kanal yaşlılığın doğal bir sonucu mu?
- Omurgadaki yıpranma yaşla birlikte herkeste olur, ama her yıpranma şikâyet yaratacak bir darlığa yol açmaz. Belirtiler günlük yaşamı kısıtlıyorsa tedavi edilmelidir.
- Ameliyat olmazsam felç olur muyum?
- Lomber dar kanal çoğu zaman yavaş ilerler ve felce yol açması nadirdir. Ancak güç kaybı ya da idrar-dışkı kontrolünde bozulma gelişirse beklenmeden değerlendirilmelidir.
- Ameliyatta vida takılması gerekir mi?
- Her zaman değil. Omurgada kayma ya da hareketlilik yoksa genellikle yalnızca dekompresyon yeterlidir. Vida ihtiyacı ayakta ve eğilerek çekilen röntgenlerle belirlenir.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; muayene ve tanının yerini tutmaz. Size uygun tedavi, muayene ve tetkikleriniz değerlendirildikten sonra belirlenir.